Anasayfa    Doğa&Coğrafya      Yedi yıl önce nehirdi, can suyu ile çöplük oldu!

Yedi yıl önce nehirdi, can suyu ile çöplük oldu!

08.01.2012

Antalya Kumluca’daki Alakır Nehri’nin 10 kilometrelik bölümü HES’ler yüzünden tamamen kurudu. Yedi yıl önce köylülerin balık tuttuğu, tarlasını suladığı nehir yatağı bugün çöplük olarak kullanılıyor. Kumlucalı üretici Mehmet Başar, “can suyunu savunanlar HES gerçeğini gelip burada görsünler” sözleriyle nehrin kurutulmasına isyan etti.

SULAR HES İÇİN BORULARA ALININCA NEHİR YATAĞI KURUDU
Antalya’nın Kumluca ilçesindeki Alakır Nehri üzerine 1971 yılında taşkın koruma amacıyla yapılan Alakır Barajı, uzun yıllardır sulama amacıyla da kullanılıyordu. Barajda tutulan Alakır Nehri’nin suları belirli aralıklarla nehir yatağına bırakılıyordu. Ancak barajdan nehir yatağına bırakılan suların cebri borulara alınarak HES’ler için kullanılmaya başlamasının ardından Alakır Nehri’nin Hasyurt beldesi sınırlarındaki bölümü tamamen kurudu. 
‘BİTKİ VE CANLI TÜRLERİ TAMAMEN YOKOLDU’
Alakır Çayının suları, Alakır Barajı'nın çıkışından cebri borular içine alınarak Hataplı Mahallesi’ne yapılan HES'e aktarıldığını anlatan Karacaören Doğa Kültür Turizm Tanıtma ve Dayanışma Derneği Başkanı ve üretici Mehmet Başar, bu nedenle nehir yatağının yaklaşık 10 kilometrelik kısmının kurutulduğunu söyledi. Nehir yatağının kurumasıyla birlikte bölgenin bitki ve canlı türlerinin tamamen öldüğünü söyleyen Başar, “buradaki ağaçlar kurudu, yok oldu. Burada balıklar, yılanlar, kurbağalar ve çok sayıda kuş türü yaşıyordu, hepsi yok oldu” diye konuştu. 
‘İŞTE CANSUYUNUN SONU BU!’
HES'ler konusunda yaşanan tartışmaların odağını oluşturan can suyu kavramının sonucunun bütün çarpıklığıyla burada görüldüğünü dile getiren Başar, “nehir yatağındaki canlı yaşamın sürmesi için bırakılması gereken can suyu miktarının sonu işte bu. Normalde burada balıkların, kuşların, leyleklerin yaşıyor olması gerekiyordu. Onlarca bitki türünün burada yaşamını sürdürmesi gerekiyordu. Yasalar böyle diyordu ama görüyorsunuz işte hiç bir tanesi yok. Burası yaklaşık yedi yıldır bu durumda. HES için suyun tamamı tutulunca nehir işte böyle kurudu. Nem dengesi kayboldu. Bütün ekosistem bozuldu. Sonuçta da çöplüğe dönüştü. Bu mahalledeki insanlar bütün çöplerini buraya döküyorlar. Bu içler acısı durum, Anadolu'nun dört bir yanındaki HES tartışmalarına en çarpıcı örnektir. İnsanlar HES gerçeğini, can suyunu gelip burada görsünler. Can suyu bıraktık, akıyor diyenler gelip buradaki gerçeği görsünler” dedi.  
‘TARLAYI NEHİRDEN SULUYORDUK, ŞİMDİ 100 METRE SONDAJ YAPIYORUZ’
Hasyurtlu çiftçi Mustafa Zeybek ise geçmişte barajdan nehir yatağına bir miktar suyun bırakıldığını ancak  suların HES için borulara alınmasıyla birlikte yedi sekiz yıldır nehir yatağının bu bölümünün kuruduğunu söyledi. Geçmişte burada balık avladıklarını dile getiren Zeybek, “kışın göçmen kuşların yaşadığı bir yerdi burası. Her çeşit kuş yaşıyordu burada. Sözde çaya bir miktar su bırakılacaktı ama kurudu maalesef. Biz bu çaydan pancar motoruyla su alıp seralarımızı suluyorduk. Ama şimdi kuyular açıp seksen- yüz metre sondaj  yaparak su bulmaya çalışıyoruz” diye konuştu. 
PROF. DR. KANTARCI: ‘CANSUYU, SOYKIRIM ANLAMINA GELİYOR’
Alakır Çayı havzasındaki HES’lerle ilgili hazırladığı kapsamlı raporu kitap haline getiren İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Ekoloji ve Toprak İlmi Ana Bilim Dalı Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğan Kantarcı, kitabında, ‘can suyu’ uygulamasının insan ve canlı yaşamı için ‘soykırım’ anlamına geldiğini öne sürdü. Türkiye Ormancılar Derneği tarafından yayınlanan ‘Alakır Çayı Havzasında HES Kurulması girişimlerinin Ekolojik Bakımdan irdelenmesi’ başlıklı kitabında, derenin getirdiği suyun yıllık ortalama debisi üzerinden bir hesap ile hidroelektrik üretimine su sağlamağa kalkışmanın doğru olmadığını savunan Kantarcı, “yıllık ortalama su gelirine göre veya mevsimlik/aylık su gelirine göre suyun yüzde 10 kadarının 'can suyu' adı altında dereye bırakılması, derede ve çevredeki canlılara (insanlara da) soykırımı uygulamak anlamına gelmektedir" görüşüne yer verdi.
BEŞ HES’İN ‘ÇED GEREKLİ DEĞİLDİR ‘KARARI İPTAL EDİLMİŞTİ
HES için su tutulmasının yanında Dereboğazı mevkiindeki Kırkgöz Köprüsü’nün kemerli gözlerinin Alakır’ın taşıdığı materyal ile dolarak tıkanmasının da nehir yatağının kurumasında önemli etken olduğu belirtiliyor. Alakır Havzası’nda projelendirilen ve bir kısmı inşaat aşamasında olan toplam 9 HES’in altısına dava açılmış, beş tanesinin ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı Antalya İdare Mahkemesi tarafından geçtiğimiz ay iptal edilmişti. Nehir yatağının bir kısmının kurumasına neden olan HES’ler, Alakır Barajının mansabından bırakılan sulardan enerji üretmek amacıyla inşa edilmişti. 





Yazı: Yusuf Yavuz


1 2
 
  Arkadaşına yolla        Yazdır        Sık kullanılanlara ekle

#
#
#
#
#
Yorumlar (0)

Yorum ekleyebilirsiniz

 

Kayıtlı isminizin görüntülenmesini istiyorsanız, yorumunuzu yazmadan önce üye girişi yapınız.

“Buradaki yaşam Avrupa’da çoktan bitti!”
The Guardian Türkiye muhabiri Constanze Letsch
EcoFest İstanbul
8-10 Haziran tarihlerinde KüçükÇiftlik Park’ta
Yaşam Okulu Yeniden!
23-29 Haziran 2012, Çamtepe Ekolojik Yaşam Merkezi’nde
Homeopati Okulu
31 Mayıs-3 Haziran, Çamtepe
fotogaleri
Foto Atlas
Günün Karesi
Çok okunanlar
video galeri
Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da

 
  • Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da
  • Kalbin sırları
  • HES'lere karşı savaş müzik albümü oldu.
  • Hayvanların Keyif Dünyası
  • Doğanın Avcıları
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 3
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 2
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 1
  • Kömürle Yanmak
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-1
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-2
  • Evrim ve Göz
  • Atnalı Yengeci: Yaşayan Taşıl
  • Darwin'in Karıncalarını İzleyin
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 1
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 2
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 3
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 4
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 5
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 1
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 2
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 3
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 5
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 1
  • Dünyanın İlk Masalı
  • Anadolu'nun İsyanı
  • Nükleere Karşı Yürü
  • Kardeş Türküler: Anadoluyu Vermeyeceğiz - Oi Oi
  • Kardeş Türküler Anadoluyu Vermeyeceğiz 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
Nasıl kullanırım?
Önce resmin üzerine tıklayarak Duvar Kağıdı galerisini açın. Seçtiğiniz duvar kağıdının sağ altındaki büyüteç işaretine tıklayarak resmi büyütün. Büyük resmin üzerinde sağ tuşa tıklayın ve menüden Arkaplan Olarak Belirle'yi seçin.
Atlas yayın hayatına Nisan 1993'de başladı.Önümüzdeki yıl 20. yaşını kutlayacak. Atlas'ı kaç yıldır takip ediyorsunuz?