Yeni bir düzen
Böyle gelenin böyle gitmeyeceğine inanmak kolay değil.
Ama böyle gelen böyle gitmeyecek. Dünya eşi görülmemiş bir durgunluğun içine sürükleniyor. Zengin hükümetlerin finans sistemine pompaladığı milyarlarca doların reel ekonomideki gerilemeyi önlemeyeceği yavaş yavaş ortaya çıkıyor. Kriz, küresel ısınma gibi, insan tarafından yaratılmış bir doğa olgusu haline geldi.
Nasıl şeker hastalığına yakalandığını anlayan bir insan durup yaşam tarzını yeniden düzenlerse dünya ekonomisi de bu krizi yaşayıp kendine çekidüzen verecek.
Veya vermeyip eskisi gibi yola devam edecek veya etmeye çalışacak. Ama global ekonominin pankreası hasta ve bu hastalığın perhizden, yani daha azla yetinmekten başka çaresi yok. Hastalığın iki nedeni var: Açgözlülük ve ahlaksızlık.
Büyüme mi, değişim mi?
Kriz, açgözlülerin ve ahlaksızların finans sistemini manipüle ederek trilyonlar kazandığı ABD'den kaynaklandı. 'Nasıl bir kafa yapısıyla?' diye soracak olursanız, size birkaç Amerikan mantrasını nakletmek isterim: Dünyayı döndüren paradır. İyiler sonuncu gelir. Şanslı olmak, iyi olmaktan iyidir. Spekülasyon yapmayan birikim yapamaz. Parası olan köpeği 'Bay Köpek' diye çağırırlar.
Sürekli ekonomik büyüme, daha çok alım gücü istiyoruz, ama bu, doğa kurallarına aykırıdır. Doğanın kuralı, büyüme değil, değişimdir. İnsan ağaçtan indiğinden beri doğanın boyunduruğundan kurtulup onu ekonomisinin emrine vermeye çalıştı. Bu mümkün değil. İnsan dünyanın hükümdarı değil, vatandaşıdır.
Eğer aklımızı başımıza toplamazsak ağaca geri dönmek zorunda kalabiliriz.
Uygarlık dediğimiz şey ciltten incedir.

Metin Münir, Milliyet Gazetesi / 13.11.2008