TURGUT TARHAN / ERFELEK, SİNOP

Şiiri bir fırın gibi sıcaktı. Şairliği bir fırıncı gibi gönlüne çabuk. Doğa için şiir bile sipariş etmiştik ondan. Leyla aracı olmuştu, eskimeyen dost Leyla, Leyla ile Mecnun'un Leyla'sındaki Leyla. Eski okurlarımız anımsar. Ve Dağlarca, doğa için, Yeşil Atlas için ''Konuşmalar'' başlıklı bir şiir yazmıştı. Bir mısrası şöyleydi:
Bir yeşil ol! Gün gelir ovalara sığmaz içimizdeki ağaçlar!

Ve sonra veda etti. Zaten bize demişti ki o şiirinde:
Yeşil doğanın son durağıdır.

Himalayalar'ın eteklerine yakın gittim. Öyküler ve haberler dinledim, rüzgârdan ve buluttan. Soğuğun yurdunda yaşayan kuzgunlar, yakın gelecekten söz ettiler. Himalayalar eriyor dediler. İnsanlar dünyayı bu hale getirdi. Himalayalar eriyor, ama kimin umurunda. Böyle anlattılar.
İlk soluk nereden gelirse, ilk bilgi de oradan gelir. Hayatın kaynağı su ise eğer, bilmenin kaynağı da odur. Kana kana iç!
Uzun bir zamandır, doğa için asıl sorunun ne olduğu konusunda arkadaşlarımla, çevremdeki insanlarla konuşuyorum. Doğanın yok olması, doğanın arada kalmasından, geri kalmasından, şehirden uzak kalmasından kaynaklanmıyor. Sanayi, barajlar, kirlilik, şu ya da bu da değil. Bütün bunlar, asıl nedenin yalnızca sonuçlarıdır. Bu öyle bir neden ki, herkesi esir edebilir, herkesin gözünü karartabilir, bu herkesin içinde bazen bir doğa korumacısı da olabilir. Bazen sen, bazen ben de olabilirim.
Küresel ısınmanın ısıttığı yeryuvarlağımız şimdilerde küresel bir iktisadi krizin içine yuvarlanıyor. Bu krizin nedeni ile dünyamızın doğasının yok olmasının nedenleri aynı.
Bir kere her iki krizin ikincil nedenleri, olmayan kaynakların kullanılmasıdır... Nasıl ki modern sanayi, dünyanın sahip olduğundan fazla suyu, doğal kaynağı, havayı, toprağı, ormanı kullanıyor; dünya finans çevreleri de karşılığı olmayan bir parayı çoğaltıyor, kaynağı olmayan bir serveti kâğıt üzerinde yaratıyor, alıyor, satıyor.
Yalnızca gerçek hayatın yerine sanal bir servet tercih edilmiş olmuyor. Gerçek ürünün yerine de sanal bir değer varmış gibi kabul ediliyor.
Ama ben, asıl nedenden söz etmek istiyorum. Bu asıl nedenin ne olduğunu bana ırmaklar, rüzgârlar, kuşlar öğretti. Bu nedeni, masallar bin yıllardır söylüyor.
Dizginlenmemiş hırs. Asıl neden budur.
İnsanlar arasında, çıkara dayalı olmayan ilişkilerin, iyiliğe dayalı ilişkilerin kaybolmasıdır asıl neden. Onun yerine yalnızca rekabete, birbirini alaşağı etmeye dayalı ilişkilerin geçmesi ve bunun erdem olarak kabul edilmesidir asıl neden.
Birlikte yapmak, birlikte sevinmek, birlikte korumak, birlikte direnmek, birlikte kazanmak, birlikte kaybetmek... Yaşamanın ve yaşatmanın tek yolu budur. Yaşamın amacı da budur. Bu amaç varsa yaşam devam eder. Dağlarca bu yüzden bir yaşamdır.
Biz yerine, ben zamanını yaşıyoruz. Oysa ben yoktur. Doğada ben yoktur. Daha doğrusu ben tek başına değildir. Biz vardır. Nehir bir bizdir. Damlalardan oluşan bir biz. Nehirle deniz de bir bizdir. Bulutla rüzgâr, insan ve doğa, bizdir.
Bunları bilmeyen yok. Ama yine de yazmak, yine de söylemek gerekir. Çünkü bilmek önemli değil her saniye bunu fark etmek ve yaşamak gerekir.
Atlas, bir biz hareketidir. Ovalara sığmaz içimizdeki ağaçlar.

Özcan Yüksek / Kasım 2008, sayı 188