Fotoğraf: Halim Diker

Son bir yıldır tüm Türkiye'de sayısı hızla artan HES inşaatları yoğun tartışma ve sivil toplum muhalefet ve mücadelesinin odağı haline geldi. Bu nedenle ülke sathında HES'lere karşı hukuki mücadele yoğunlaştı. Bu mücadelenin en önemli kararlarından bir tanesi Fındıklı ilçesinde bulunan 'Abu Çağlayan Deresi' üzerindeki Paşalar regülatörü ve HES ile ilgili olarak alındı.

Mahkemenin aldığı tarihi kararda;

• ÇED sürecinin şu anda yalnızca formatsal olarak yerine getirildiği başka bir deyişle sadece prosedür olarak görüldüğü bildirildi. Mahkeme, ÇED sürecinin asli amacı doğrultusunda, doğayı ve çevreyi koruyacak şekilde ele alınmasını istedi.
• Öte yandan, enerji nakil hatlarının da HES projelerinin planlanmasında dikkate alınması istendi.
• Mahkemenin en önemli değerlendirmelerinden bir diğeri ise ekolojik esaslı havza yönetim planlamaları olmadan HES'lerin yapılmaması gerektiği yönünde oldu.

Mahkemenin kararı, Çevre ve Orman Bakanlığı'nın yürüttüğü su politikasına en üst düzeye bir hukuki eleştiri olma özelliği taşıyor. Bu nedenle, alınan karar, daha genel olarak ülkedeki çevre ve doğa literatürüne önemli katkılarda bulunacak. Aynı zamanda, tüm Türkiye'deki HES projeleri açısından emsal teşkil edecek.

Türkiye Su Meclisi Yürütme Kurulu Üyesi Avukat Yakup Okumuşoğlu dava sonucu ile ilgili yaptığı açıklamada ' Türkiye'deki tüm HES faaliyetleri havza planları yapılıncaya kadar durdurulmalıdır. Karar sadece HES faaliyetlerine ilişkin değil Türkiye'de yargıya taşınmış tüm çevre sorunlarına da emsal olacaktır' dedi.