Havran Barajı'nın suları altında kalacak İnboğazı Mağarası'nda 10 türden 20 bin yarasa yaşıyordu. Nevşehir'de Armutludelik Mağarası'ndaki farekulaklı yarasalar da (Myotis blythii) İnboğazı'nda yaşayan türlerden biri. Ahmet Karataş / Atlas Arşivi

Güney Marmara Doğal ve Kültürel Çevreyi Koruma Derneği (GÜMÇED) Edremit Körfezi Şubesi Başkanı Mehmet Akif Öznal, Anadolu Ajansı'na yaptığı açıklamada 1995'te inşasına başlanan ve 72 milyon TL harcanarak geçen yıl ekim ayında tamamlanan barajın su tutmaya başladığını söyledi.
Söz konusu barajın kurulduğu alanda yer alan bir mağarada Türkiye'nin en büyük yarasa kolonisinin yaşadığını ifade eden Öznal, "Çevre ve Orman Bakanlığı, 4'ü endemik, 16 türden 20 bin yarasanın taşınması için 3 milyon lira harcayarak yapay bir mağara yaptırdı. Tüm uyarılarımıza rağmen doğal yerlerinden yapay mağaraya taşındığını söylediler. 'Taşınmadılar' dedikçe bizi yalancılıkla suçladılar. Dünyada eşi benzeri bulunmayan mağara yaptıklarını söylediler. Biz inanmadık. Yarasaların akıbetinden endişe duyduk. Havran Asliye Sulh Mahkemesi'ne başvurduk ve delil tespiti istedik" dedi.
Mahkeme kararıyla bölgeye gittiklerini ve hayal kırıklığına uğradıklarını dile getiren Öznal, "Önce doğal mağaraya baktık. Yarasa görünmeyince taşındıklarını düşünerek çok sevindik. Ardından haftalardır kolluk kuvvetlerince içeri girişlerin engellendiği yapay mağaraya girdik. Burada da bir tek yarasa bile göremedik. Yapılan işin sonucunu gördük. Mahkemece tespitini yaptırdık. Haftalardır bizi, bilim adamlarını neden içeri almadıklarını öğrenmiş olduk" diye konuştu.
 
Kapaklar hemen açılmalı
Bölgedeki incelemelere üyeleri katılan Doğa Derneği'nin Başkanı Güven Eken ise Türkiye'nin en önemli mağarasının baraj suları altında kaldığını iddia ederek içindeki 20 bin yarasanın da nereye gittiğinin bilinmediğini söyledi.
Yarasaların bir kısmının telef olduğunu düşündüklerini belirten Eken, şunları kaydetti: "Tahminlerimizde yanılmadık. Ne doğalında ne yapayında bir tek yarasaya bile rastlamadık. Büyük bölümü belki yaşıyor ama nerede olduğu belli değil. Bir ağaç ve kaya oyuğunda, minik mağaralarda yaşıyor olabilirler. Ama koloniler halinde yaşadıkları için fazla hayatta kalma şansları yok. Adeta bir yarasa katliamı yapıldı. Yarasalar evsiz kaldı. Hani taşınmıştı? Baştan bu yana yapılan hatanın bedelini 20 bin yarasa ödedi. Yarasalar binlerce yıldır yaşadıkları evlerinden oldular. Baraj kapakları hemen açılmalı, mağara tekrar eski haline getirilmelidir. Yarasalar iç güdüleriyle evlerine, mağaraya dönecektir."
 
Bakana dava açılacak    
Eken, barajla birlikte Türkiye'nin uluslararası sözleşmelere aykırı hareket ettiğini öne sürerek bu durumun bedelini sadece yarasaların değil Edremit Körfezi'ndeki zeytin üreticilerinin de ödemek zorunda kalacağını savundu.
Yarasaların, zararlıları yiyerek zeytincilikte önemli rol oynadığını belirten Eken, "20 bin yarasanın yediği zeytin sineklerini düşünün. Artık geceleri avlanacak yarasa bırakmadılar. Önümüzdeki yıllarda zeytin zararlılarıyla nasıl mücadele edecekler? Zararlı böcek popülasyonunu azaltıyorlardı. Türkiye'nin zeytin üretiminde önde gelen yeri Edremit Körfezi'ni gelecekte zor günler bekliyor" dedi.
Eken, yarasaların mağaralarda olmadığının mahkeme kararıyla tespit edildiğini dile getirerek Çevre ve Orman Bakanlığı'nı, uluslararası sözleşmelere aykırı hareket ettikleri gerekçesiyle mahkemeye vereceklerini bildirdi.
Balıkesir'in Havran ilçesinde, yapımı ekimde tamamlanan baraj nedeniyle mağaraları su altında kalacak 20 bin yarasa için yaptırılan yapay mağaranın da...

Haber: Referans Gazetesi / 20.01.2010