ATLAS LOGO
Ocak 2009
DOĞA
MACERA
ARKEOLOJİ
DÜNYA
KÜLTÜR
GEZİ
ATLAS'TAN
ATLAS'ÇILAR
 
FORUMLAR
* 15. YIL
* Sıfır Yok Oluş
* Ziyaretçi Defteri
* Küresel Isınma
* Ormansızlaşma!
* İnsan Gücüyle
* Sarıkeçililer Yürümeli
HAKAN öGE

Giriş yap
Kullanıcı adınız:
Şifreniz:
Üye olmak için tıklayınız

Atlasdan ’ Bitkiatlasi 
Sarı derman

İlkbaharda altın bir halı gibi çayırları örten sarı çiçekler, sonbaharda da küçük paraşütleri andıran meyveleriyle etrafta uçuşurken çocukların peşinde koştuğu top şeklindeki tüyler. Kimine göre aslandişi, kimine göre radika, kimine göre güvenik ve kimine göre karakavuk. En bilinen adıyla karahindiba.

Karahindiba Çinliler tarafından VII. yüzyıldan beri kullanılıyor. Türkler onunla İbni Sina sayesinde XI. yüzyılda tanışıyor.
Mısır ve Kıpçak Türklerinin katagan, Çağatay Türklerinin saçratku olarak bildikleri bu bitki günümüze karahindiba olarak gelmiş. Hindiba, Arapça kökenli bir kelime tedavi için kullanıldığı göz hastalığı trahom sözcüğünden kaynaklandığı ileri sürülüyor. Anadolu'da acıgıcı, acıgünek ve güneyik olarak biliniyor.

Karahindiba sarı çiçekli, 10-50 santimetre boylarında çok yıllık otsu bir bitki. Koparıldığında, kopartılan yerinden bitkinin özsuyu beyaz bir süt akıyor. Çiçekleri, geceleri ve yağmurlu günlerde kapanıyor. Avrupa'nın bazı ülkelerinde ve Hindistan'da tarımı yapılan türleri var ve bunların çiçek büyüklüklerinin çapı yedi santimetreye kadar varır. Tüm Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya olmak üzere dünyanın hemen her yerinde görülen yaklaşık 100 çeşidiyle kozmopolit bir tür Türkiye'de 49 çeşidi bulunuyor. En çok Ege ve Marmara bölgesinde yaygın olarak görülen karahindibaya Anadolu'nun diğer bölgelerinde de sık rastlanıyor.

Halk hekimliğinde ilk olarak göz iltihaplarında ve hastalıklarında kullanılan ve güçlendirici, iştah açıcı, kan temizleyici, metabolizma uyarıcı, idrar söktürücü özellikleri bulunan bu bitki çeşitli alkoloidler içeriyor. Yapraklarındaki C vitamini zenginliğinden dolayı skorbütü önlüyor.

En çok karaciğer ve böbrek hastalıklarında kullanılan karahindiba, karaciğer salgılarını artırması nedeniyle karaciğer yetersizliğinden meydana gelen cilt bozuklukları, egzama ve deri hastalıklarına da iyi geliyor. Çiçek saplarından şeker hastalığına karşı yararlanılıyor. Kan dolaşımını düzenlediği için romatizmaya iyi geliyor. Bal tadındaki pekmezi de her derde deva içerdiği asit nedeniyle bal yiyemeyen böbrek hastaları bile rahatlıkla tüketebiliyor. Uzun yıllar bayanlar tarafından yapraları ve kökleri kaynatılıp suyu kozmetik olarak kullanılmıştır. Deri hastalıklarının tedavisinde de yararlanılan bu su, cilde parlaklık vermesinden dolayı günümüzde de herbalistlerin vazgeçemediği reçetelerden biri. Kanada'da bira, Fransa'da çorba olarak tüketilen bu bitki, yurdumuzda, Ege ve Akdeniz bölgelerinde sebze olarak kullanılıyor.


Cenk Durmuşkahya


cdkahya@lycos.com

...
EDİTÖRÜN NOTU
Önümüzdeki sayıda ve daha önümüzdeki sayıda Atlas ve okuru, Türkiye'nin doğasının korunması çabasında çok daha ön safta olacak. Yeni yılımız kutlu olsun!
KASLA GİT!
FOTOĞRAF SERGİSİ
LESSER SUNDA ADALARI
ABONELİK
HASANKEYF'E SADAKAT
Sıfır Yokoluş Gezileri
[ DOĞA | MACERA | ARKEOLOJİ | FOTOĞRAF | KÜLTÜR | GEZİ | DERGİ ]
[ ATLAS'LAR | ATLAS'TAN | ATLAS'ÇILAR | TÜRKİYE HAR. | ANA SAYFA ]
 
[ Gizlilik Politikamız | Bize Ulaşın | Künye ]
[ İş Fırsatları | Dergi Abonelik ]
© Bu site, Doğan Burda Dergi Yayıncılık ve Pazarlama A.Ş. tarafından T.C. yasalarına uygun olarak yayınlanmaktadır.
Sitenin isim ve yayın hakları Doğan Burda Dergi Yayıncılık ve Pazarlama A.Ş.'ye aittir. Sitede yayınlanan yazı, fotoğraf, harita, illüstrasyon ve konuların her hakkı saklıdır. İzinsiz, kaynak gösterilerek dahi alıntı yapılamaz.
Bu bir Doğan Burda Digital servisidir.
Imperia ile tasarlanmıştır.