|
Ağdaki Kayık
Karadeniz sahilinde ağa takılan kütük kayık yüzlerce yıl sualtında korunageldi. Üç kişinin rahatça binebileceği kayık Ankara'da Ormancılık Müzesi'nde koruma altına alındı.
|
|
Kütük kayığın bir benzeri Beşiktaş'taki Deniz Müzesi ve Bodrum Sualtı Arkeoloji Müzesi'nde bulunuyor.
|
|
Kastamonu İnebolu'da balıkçıkların ağına takılan kütüğün tarihi bir kayık olduğu anlaşıldı. İnebolu'da incelemelerde bulunan Sayıştay üyesi Mustafa Şakir Başaran'ın fark ederek durumu Ankara Orman Bölge Müdürülüğü'ne bildirmesi üzerine Ankara'ya nakledilen kayık Ormancılık Müzesi'ne hibe edildi. Bölge müdürü Hüseyin Avni Çatal'ın girişimleri ile koruma altına alınan kütük kayığın bir benzeri Beşiktaş'taki Deniz Müzesi'nde bulunuyor. Daha büyük olan bu kayığın İS 15. yüzyılın ortalarına tarihlendirildiğini bildiren Doç. Dr. Cemal Pulak İnebolu'daki örneğin de benzeri bir şekilde çınar ağacından yapılmış olabileceğini belirtiyor.
|
|
Kütük kayığın korunmasına yönelik ilk müdahaleyi konservatör arkeolog İlkay İvgin gerçekleştirdi.
|
|
|
Tek parça ağaçtan yapılan kayığın yüzeyinde keser gibi metal bir nesne ile şekillendirildiğini gösteren izler ayırt edilebiliyor. Kayığın içinde kürekçinin oturabileceği bir platform ve kürek çekerken destek almak üzere ayak topuğunun koyulabileceği, gövdede oluşturulmuş yerler bulunuyor. Konservatör arkeolog İlkay İvgin'in yaptığı tespitlere göre sudan çıkarıldıktan sonra bekletildiği ortamdan zarar görerek hızla kurumaya başlayan kütük kayığın yüzeyinde derin çatlaklar oluşmaya başlamış. Bu çatlakların içi ahşap bir alet ve vakum makinesi ile boşaltıldıktan sonra yüzey gazlı bezlerle temizlendi. Kayığın daha fazla bozulmaması için nem ortamının dengeye getirilmesi gerekiyordu. Bunun için ise kayığın etrafını çevreleyen bir konstrüksiyon hazırlanarak naylon branda ile çevrelendi; böylelikle hava almaması sağlandı. Ayrıca mantar, küf ve böceklenmeyi önlemek için yüzeye 'fungucide' (fungusit) sürüldü. Bu şekilde yaklaşık bir ay süre ile kapalı kalarak gerekli nem dengesinin oluşturulması hedeflendi. Gerekli nem dengesi oluşturulduktan sonra kayığın ivedilikle konservasyona alınması gerekiyor.
Üç kişinin oturabileceği kütük kayık 4.15x0.65 metre boyutlarında. Uzmanlar kayığın dalgalı denizler için elverişli olmadığını, olasılıkla nehir ya da kıyıda kullanılmış olduğunu söylüyor. Kayık tek taraftan kürekli olarak tasarlanmış.
Atlas Ocak 2008, sayı 178
|
|
