Anasayfa    Foto Atlas      Anı Yaratmak

Anı Yaratmak

Parşömen, insanlığın kullandığı en mükemmel kayıt araçlarından biriydi. Günümüzde dijital fotoğraf süreci, mecazi anlamda bir parşömene bilgi kaydetmeye benzetilebilir. Ama geçmişten farklı olarak bir Photoshop tuvali üzerinde birçok bilgi, farklı saydamlık dereceleri ile katmanlandırılıyor. Böylece fotoğrafçı bir anı yakalamanın ötesinde, onu yaratıyor.

Parşömen, papirüs bitkisinin veya özel hazırlanmış hayvan derisinin sağlam yapısı sayesinde, bir yüzey üzerine birden çok yazboz yapabilme imkânı sağlayan bir bilgi kayıt yüzeyidir. Hayvan derilerinin papirüs kadar iyi performans vermediği biliniyor. Parşömenin İÖ 2. yüzyılda Pergamus (Bergama) şehrinde keşfedildiği söylenir. Parşömen isminin Bergama’dan geldiği; Bergama kâğıdı anlamında Latince Charta pergamena’dan türemiş ve bütün dillere buradan geçmiş olduğu düşünülmekte. Zamanında Pergamon Kralı II. Eumenes’in, Bergama’da bir kütüphane kurmak istediği, fakat Mısır Hükümdarı Epiphane’nin (İÖ 205- 181) papirüs ihracını yasakladığı, bu yüzden de Bergamalıların papirüs yerine kullanılabilecek parşömen yapım metodunu İÖ 190’da geliştirdikleri, söz konusu kütüphanenin keçi derisine yazılmış kitaplarla kurulduğu anlatılmaktadır. Mağara duvarı, kil tablet, mermer, balmumu tablet, papirüs, kâğıt, bilgisayar ekranıyla karşılaştırıldığında; kaliteli bir parşömen insanlığın kullandığı en mükemmel yazı malzemelerinden birisi olarak değerlendirilmektedir. Bazen 40 yıl önce yazılmış bir kâğıt üzerindeki yazı zor okunurken, 1500 yıllık parşömenler sanki dün yazılmış duygusu uyandırabiliyor. Mevcut yazının yazılabilmesi için silinen bir önceki yazının kazınmasından artakalan lekeler zaman geçince biricik bir doku oluştururlar ve zamanın izini biriktirirler. Mecazi anlamda baktığımızda parşömen kavramının zamane hali ise; birçok bilginin çeşitli saydamlık dereceleri ile katmanlanabildikleri ve ekleştirilmiş çoğullukların oluşabildiği Photoshop tuvali olarak algılanabilir.

Zaman, daha önceki yazılarda da üzerinde durmaya çalıştığım gibi, fotoğraflama sürecinin vazgeçilmez bir bileşeni. Bu süreci tanımlarken, “anı, zamanı durdurmak” repliği beylik bir şekilde hep karşımıza çıkar. Şahsen “anı yakalamak” gibi özel bir endişe taşımıyorum; çünkü fotoğraf ürettiğiniz her zaman dilimini zaten bir an olarak görüyorum. Bu zaman dilimleri içinde hangi anın önemli olduğu ise ilgi alanınıza göre değişiyor. Önceleri, insan fotoğraflarında doğallık ve güçlü ruh hallerini yansıtan mimik, ifade ve postürler arandığı için bu halleri yakalayan fotoğraflara değer veriliyor ve onların bu değerini vurgulamak için “kritik an fotoğrafı” terimi kullanılıyordu. Şimdilerde çağdaş fotoğrafçılar bu görece eski yaklaşıma tepki olarak görece daha “ruhsuz” insan fotoğrafları çekiyorlar ve bu tavır tüm dünyada pek çok çağdaş fotoğrafçının izlediği bir yola dönüşüyor. Günümüzde an, yakalanmaktan çok yaratılıyor; fotoğrafik görüntülemedeki teknik gelişmeler ve sayısal imge işlem süreçlerinin sağladığı imkânlarla kurgusal fotoğraf daha çok ön plana çıkıyor. Ya çekim esnasında, ya çekim sonrasında ya da her iki aşamada birden kurgu yapan çok sayıda çağdaş fotoğrafçı var. Artık; belki hiç olmamış, belki ilerde olacak, belki olmuş ama şahit olunmamış, belki de hızından veya yavaşlığından dolayı göremediğimiz anlar yaratılıyor ve fotoğraf bu yüzden daha da heyecan verici bir noktaya gelebiliyor. Bu yüzden fotoğraf yaşama değil yaşam fotoğrafa tanıklık ediyor.

Çekim sonrası kurgulamada kullanılan Photoshop veya benzeri sayısal imge işlem yazılımları aracılığıyla farklı fotoğrafik tasvirlerin aynı yüzey üzerinde üst üste bindirilmesi, “zamansızlık (timelessness)” yani “herhangi bir zamana ait olmama” kavramı devreye sokuyor. Bu yüzden de fotoğraf, belli anın dondurulmasını belgelemekten ziyade dondurulmuş bazı anların üst üste gelmesi ile bir akışkanlığın, devinimin görsellemesini yapıyor. Birden çok zamanı, hali, fotoğrafı, tasviri, imgeyi birbiri içine geçmiş veya yan yana gelmiş katmanlar aracılığı ile ifade ederken ulaşılmaya çalışılan sonucu spesifik fotoğraflar üzerinden anlatabilmek daha faydalı olacak. Buraya dahil ettiğim fotoğraflardan bazıları 25 Mayıs 2010’da İstanbul Modern’in fotoğraf galerisinde Engin Özendes’in küratörlüğü ile açılacak ve 19 Eylül 2010’a kadar sürecek “Yol” adlı solo sergimde yer alacak.


FOTO ATLAS 2010 YAZ / SAYI 10

Yazı: MURAT GERMEN
Fotoğraflar: MURAT GERMEN


 
Foto Galeri: Anı Yaratmak
 
  Arkadaşına yolla        Yazdır        Sık kullanılanlara ekle

#
#
#
#
#
Yorumlar (0)

Yorum ekleyebilirsiniz

 

Kayıtlı isminizin görüntülenmesini istiyorsanız, yorumunuzu yazmadan önce üye girişi yapınız.

Medeniyetlerin Buluştuğu Başkent
Hasankeyf
DEÜ-SAT’tan sualtı temizliği
“Foça Temiz Deniz 2012”
Şarköy’ün Derelerinde Yüzlerce Balık Ölüsü Görüldü
Olayla ilgili inceleme başlatıldı.
'Yarısı Yılan Yarısı İnsan'a en iyi belgesel ödülü
Belgesel, Anadolu'da yılanların şahı olarak bilinen Şahmara...
fotogaleri
Foto Atlas
Günün Karesi
Çok okunanlar
video galeri
Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da

 
  • Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da
  • Kalbin sırları
  • HES'lere karşı savaş müzik albümü oldu.
  • Hayvanların Keyif Dünyası
  • Doğanın Avcıları
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 3
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 2
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 1
  • Kömürle Yanmak
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-1
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-2
  • Evrim ve Göz
  • Atnalı Yengeci: Yaşayan Taşıl
  • Darwin'in Karıncalarını İzleyin
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 1
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 2
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 3
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 4
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 5
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 1
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 2
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 3
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 5
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 1
  • Dünyanın İlk Masalı
  • Anadolu'nun İsyanı
  • Nükleere Karşı Yürü
  • Kardeş Türküler: Anadoluyu Vermeyeceğiz - Oi Oi
  • Kardeş Türküler Anadoluyu Vermeyeceğiz 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
Nasıl kullanırım?
Önce resmin üzerine tıklayarak Duvar Kağıdı galerisini açın. Seçtiğiniz duvar kağıdının sağ altındaki büyüteç işaretine tıklayarak resmi büyütün. Büyük resmin üzerinde sağ tuşa tıklayın ve menüden Arkaplan Olarak Belirle'yi seçin.
Atlas yayın hayatına Nisan 1993'de başladı.Önümüzdeki yıl 20. yaşını kutlayacak. Atlas'ı kaç yıldır takip ediyorsunuz?