Anasayfa    Tarih       Balkan Savaşı Manzaraları

Balkan Savaşı Manzaraları



YAZI: KEMAL TAYFUR

İnsanlar akın akın Babıali Caddesi'ne akıyordu. Gazete binalarının önü miting meydanı gibiydi. Herkes haberleri merak ediyor; birbirlerinin başları üzerinden uzanarak gazete binalarının duvarlarına asılan ve yeni haberlerin tebeşirle yazıldığı karatahtalara bakıyordu. Alemdar gazetesinin önündeki kalabalık birden coşku içinde dalgalandı. Karatahtada ilk zafer müjdelenmişti: Düşman ordusunun -ki o düşman Karadağ'dır- daha savaşın ilk saatlerinde verdiği zayiat yazıldı: 1200 ölü! Ne kolay bir zafer... Nitekim Tanin gazetesi de o gün savaşı 'Hele Şükür!' manşetiyle karşılamış ama Karadağ için 'pek küçük lokma' diye de hayıflanmıştı.
Aslında sadece Karadağ'ı değil, yüzyıllardır büyük güçlere karşı savaşmaya alışkın Osmanlılar, Karadağ'ı öne süren Balkan devletlerini de küçümsüyorlardı. En eskisi Yunanistan 82 yıllık bir devletti; 1830'da bağımsızlığına kavuşmuştu. En yenisi Bulgaristan'dı ve 34 yıl kadar önce kendi ayakları üzerinde yürümeye başlamış, Osmanlı'dan resmi bağımsızlığını sadece dört yıl önce elde etmişti. Sırbistan da öyle; Osmanlı bayrağı Belgrat kalesinden resmen 1867'de indirilmişti. Şimdi, Osmanlı egemenliğinin 500 yıllık boyunduruğundan ancak büyük devletlerin doğrudan müdahaleleriyle kurtarılmış bu küçük devletler, bir araya gelmiş Osmanlı'ya kafa tutuyorsa bunun ne hükmü olabilirdi ki. Ölüm döşeğindeki Osmanlı'nın bir fiskesi bunları susturmaya yeterdi; ola ki 'düvel-i muazzama' savaşa burnunu sokmasın...

O günlerin gazetelerinin 'harbi talep eden' manşetlerinin altında işte bu küçümseme eğilimi yatıyordu. Etkili yazarlardan Süleyman Nazif, Osmanlı'yı uyuyan bir aslana benzeterek 'Bırakın uyusun!' diye uyarıyordu düşmanları; zira 'Başını İşkodra dağlarına dayamış, ayaklarını Basra Körfezi'ne uzatmış, ... teneffüslerinde celadet-i masume intişar eden bu zararsız, hatarsız şir-i naimi uyandırmak tehlikelidir...' Ziya Gökalp ise tersine, uyandırılsın istiyordu: 'Vur eski kölesi utandır onu/ Bırakma uyusun uyandır onu!' Köprülüzade Mehmed Fuat da 'Cenk istiyoruz... Bak, yine açtık o hilali' diye başlayan bir şiir kaleme alıyordu. (Aynı Köprülüzade savaş başladıktan sonra 'Issız dağ başını duman bürümüş/ Yine Rumeli'ne düşman yürümüş/... Meriç'in üstünde köprü kurulur/ Düşman geçer, hep yiğitler vurulur/ Hepsini anlatsam dilim yorulur' diye bir matem şiiri yazacaktı.) Savaş taraftarı olmayan yok gibiydi, savaş zilletten kurtuluşun tek yoluydu sanki. (Meraklılara, Osmanlı toplumunun Balkan Savaşları öncesindeki ruh halini yansıtması bakımından o günlerin basınını ve edebiyatını değerlendiren Haluk Harun Duman'ın Balkanlara Veda, Basın ve Edebiyatta Balkan Savaşı adlı incelemesini hararetle tavsiye ederim.)
Peki durum neydi? Osmanlı ordusu sanıldığı ve istendiği gibi bu savaştan muzaffer çıkabilecek miydi? Olası bir başarısızlığın, Avrupa'daki toprakların tümünün kaybedilmesi demek olacağını herkes takdir ediyordu ama kimse buna ihtimal vermiyordu. İşte Osmanlı için pek küçük lokma sayılan Karadağ'ın İstanbul Maslahatgüzarı Plamenataz'ın, 8 Ekim 1912'de Osmanlı hükümetinin Hariciye Nazırı (Dışişleri Bakanı) Gabriel Noradunkyan'a tevdi ettiği savaş ilanının basın tarafından sevinçle karşılanmasının nedeni buydu. Nihayet beklenen olmuştu ama kimse Karadağ'ın efelenmesine ehemmiyet vermiyordu. Ne padişah, ne bakanlar, ne paşalar, ne basın, ne de halk. Karadağ'ın arkasında Balkan İttifakı olduğuna göre Bulgar, Sırp ve Yunan elçilerinin de savaş notalarıyla çıkagelmeleri an meselesiydi.
Beyoğlu'nda Yunan, Sırp ve Bulgar elçilikleri önünde toplanan halk, bu ülke bayraklarının aşağı indirilmesini bekliyordu. Ancak, Balkan devletlerinin harekete geçmesi için on gün daha beklemek gerekecekti.
Savaşı ilk başlatan Balkan devletlerinin en küçüğü Karadağ eğitimsiz askerlerden oluşan 40 bin kişilik bir orduyla Arnavutluk üzerine yüklendi. O askerlerden biri İşkodra yolunda derin bir uykudayken görüntülendi.
Bulgar köylüler cephedeki askerlerinin zaferi için dua ediyor.


Yazı ve fotoğrafların devamı Atlas'ın Şubat 2008 sayısında.

Jan 17 2011 10:43AM




İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Balkan Savaşı Manzaraları
Balkanlarımız-Yüz Yıllık Sürgün
Neandertal İnsanı: Savaşı Nasıl Kaybetti?
Kerkük Türkmenleri
Önleyici Vuruş'u Beklerken
 
  Arkadaşına yolla        Yazdır        Sık kullanılanlara ekle

#
#
#
#
#
Yorumlar (0)

Yorum ekleyebilirsiniz

 

Kayıtlı isminizin görüntülenmesini istiyorsanız, yorumunuzu yazmadan önce üye girişi yapınız.

Tümü

 

Medeniyetlerin Buluştuğu Başkent
Hasankeyf
DEÜ-SAT’tan sualtı temizliği
“Foça Temiz Deniz 2012”
Şarköy’ün Derelerinde Yüzlerce Balık Ölüsü Görüldü
Olayla ilgili inceleme başlatıldı.
'Yarısı Yılan Yarısı İnsan'a en iyi belgesel ödülü
Belgesel, Anadolu'da yılanların şahı olarak bilinen Şahmara...
fotogaleri
Foto Atlas

Kadın:İmaj ve Gerçek

Atlas'ın geniş arşivinden derlenen 'Kadın: İmaj ve Gerçek' sergisi Dünya Kadınlar Günü'nde, 8 Mart 2007'de Beyoğlu'nda İstiklal Caddesi'nde İstanbul'la buluştu.

Günün Karesi

İğneada Longozu, mevsimsel subasar ormanları, bataklıkları, tatlı su gölleri ve kıyı kumullarını bir arada bulunduran ender ekosistemlerden biri. Kırklareli sınırlarındaki milli parktaki kıyı kumullarında uluslararası sözleşmelerle koruma altına alınan bitkiler yer alıyor.

İĞNEADA LONGOZU, KIRKLARELİ / FOTOĞRAF: CÜNEYT OĞUZTÜZÜN

Tümü
Çok okunanlar
ATLAS'ın bu ayki sayısını ne kadar dikkatli okudunuz?
video galeri
Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da

 
  • Atlas Fotoğrafçısı Turgut Tarhan Off Road'da
  • Kalbin sırları
  • HES'lere karşı savaş müzik albümü oldu.
  • Hayvanların Keyif Dünyası
  • Doğanın Avcıları
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 3
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 2
  • Atlas- Columbia Nallıhan Bölüm 1
  • Kömürle Yanmak
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-1
  • Binbir Gece Masalları- Bilinmeyen Programı-2
  • Evrim ve Göz
  • Atnalı Yengeci: Yaşayan Taşıl
  • Darwin'in Karıncalarını İzleyin
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 1
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 2
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 3
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 4
  • Atlas-Doğadan Rize - Bölüm 5
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 1
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 2
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 3
  • Atlas-Columbia - Gizli Cennet Gökçeada Bölüm 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 5
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 4
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü Karagöl’e Çıkmak 1
  • Dünyanın İlk Masalı
  • Anadolu'nun İsyanı
  • Nükleere Karşı Yürü
  • Kardeş Türküler: Anadoluyu Vermeyeceğiz - Oi Oi
  • Kardeş Türküler Anadoluyu Vermeyeceğiz 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 3
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 1
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü-Uludağ 2
  • Atlas-Columbia Yürüyüşü 1
Nasıl kullanırım?
Önce resmin üzerine tıklayarak Duvar Kağıdı galerisini açın. Seçtiğiniz duvar kağıdının sağ altındaki büyüteç işaretine tıklayarak resmi büyütün. Büyük resmin üzerinde sağ tuşa tıklayın ve menüden Arkaplan Olarak Belirle'yi seçin.
Atlas yayın hayatına Nisan 1993'de başladı.Önümüzdeki yıl 20. yaşını kutlayacak. Atlas'ı kaç yıldır takip ediyorsunuz?




  

Diğer Doğan Burda Siteleri: Atlas | Auto Show | Blue Jean | Burda | Capital | CHIP Online | Ekonomist | Elele | Elle | Elle Decor | eMecmua | Ev Bahçe | Evim | Formsanté | Güncel Hukuk | Hafta Sonu | Hello | Hey Girl | İstanbul Life | Level | Lezzet - Yemek Tarifleri | Maison Française | PCnet | Seninle | Tempo | Yacht Türkiye
Copyright © Atlas Online | Doğan Burda Dergi Yayıncılık ve Pazarlama A.Ş.
Hürriyet Medya Towers 34212 Güneşli - İstanbul